Koeygarsar Mabaygaw Aygud
61Wara thonara Yesu nanga amadhan Galilayaw malupa. Thana nan wara kedha thoeraypa, Taybiriyoes. Wa, nuy a nungu niyaykazil wara buwadhoengu memayidhin, thana Galilayaw wara doegam buwadhoepa pagadhin sizi. 2Mabaygal sithaki wagel nubiya mina koey gudal goersar; minguz kedha, imamoeydhin nungu adhapudhay woenabal zagethal kikiriw dhoey nidhay.
3Kalanu Yesu sizi padoepa kadaypa uzaraydhin, nubiya kalmel nungu niyaykazil; thana si gimal nithamoedhin. 4Yoewdhayalgaw kaludhay ay oemay thonar amadhan thamaydhin. 5Kalanu Yesu gima nagaydhin a imaydhin mabaygal thanamuniya wagel tadir nubepa imaypa. Nuy Pilipoelpa kedha yapu poeybiz, “Ngalpa kay ngalagaz kunaw susul barpudhamoeypa thanamulpa aygudoepa?”
6Nuy Yesu nungungu ngulayg kedha, nuydh kay za miyay ayimpa nanga, nuydh kasa Pilipan nuthan.
7Pilip nubepa kedha kuniya mulaydhin, “Itha mabaygal mina koey garsar, ngalpalpa koey bokadhzapulnga thanamulpa aypa barpudaypa. Urapun zagethaw mabaygaw eyth moelpalaw modhabingu mura yaynanab kunaw susupa barpudaypa matha ngoedhagidh lawnga thanamulpa moegina aypa.”
8Wara Yesun niyay kazi nel Andhoeru, Simona Petherun tukuyap, Yesulpa kedha muliz, 9“In moegina garkaz, nubiya payb bali kunaw susul a ukasar moegina wapi, kasa kedha itha kay thana midh paru mura balbayg asimoeypa, in mabayg mina koey garsar?”
10Yesu kedha muliz, “Lawnga setha ayde balbayginga, apa niyaypa mamayi setha mabaygal.” Thanamuniya mina kapu thawpay bup niyaypa. Thana kalanu mabaygan apa thayamidhin. Thana getha tidemidhin matha garkazil payb thawsan sike.
11Kalanu Yesu sethabi payb kunaw susul mamayidhin, a Awgadhoepa eso poeybaydhin. Kalanu mabaygal poeybaydhin setha ngaya nanga apa nir, kasa ubipa ay. Kalanu nuydh lak kedha aymoedhin wapipa, a thana mura koey maytha yoewrulnga purthadhin senabi moegina ay. 12Thanamun nanga mura balbayg asimoeydhin maythal, Yesu nungu niyay kazipa kedha mulaydhin, “Setha garwoeydhamay thadha woenayzi ayde, ayngu sagul poelayle.”
13Kalanu thana garwoeydhamoeydhin mina mura thadha woenayzi ayde a twoeylop mura liday wangamoeydhin, sethabi payb bali kunaw susungu. 14Thana na nubi adhapudhay woenabal zageth imadhin, thana si sethabi thonara kidhakidhan kedha umamoeyr, “In mina kay mina peropetha nubi apa goewapa ngan nanga mangay kudun madhin.”
15Wa, Yesu kulay ngulayg kedha, thana kay nubepa za ayimpa, lak kay nuyn mopakuyk ayimpa, kasa thanamun ubin. Nuy kedha zoenguz sizi thanamulngu mina sobaginga padapa kadaypa miyaydhin, matha nungu kusayg.
16Kutapa nanga inur pudhiz, Yesun niyaykazil mulupa woerpa memayidhin butapa. 17Thana thapadhin Kapeniyamoepa. Inur toeydhamoeydhin nanga, a Yesu thanamuniya matha mangayginga ka. 18Senabi thonar mina koey gubalnga, bawal mina koey zapul.
19Thana nanga thapadhin payb lawnga siks kilomita, thana iman Yesu, nuy ngapa thanamulpa woerab gimiya woelmay. Thanamun mina koey aka thana nanga nuyn iman nanga.
20Nuy kedha thanamulpa, “Ngitha mingu akan, in ngay?”
21Wa, thana kalanu nuyn ayawal madhin butoepa. Mina senabi thonara thana war doegam buwadh gasamoedhin, thana ngalagapa nanga memayidhin.
22Bathaynga na goeyga nanga mura sethabi koeygarsar kuniya wanayzi mabaygal wara doegam malu buwadhoengu, thana ngoenanu madhin kedha, matha urapun but koezi ngalpalngu, a Yesu pathayginga thanamuniya, nungu niyaykaziya senabi butoenu. 23Kalanu butal ngapa wara goegathoengu Taybiriyoes sena. Thana mangaydhin amadhan lagoenu ngalaga nanga ay purthayzi mabaygal, Kuykulnga ngalaga nanga eso poeybadhin aypa.
Yesun Gamu Igilaw Ay
24Wa, mabaygal imadhin kedha, Yesu a nungu niyaykazil matha lawnga, thana butiya thayamidhin kalanu memayidhin Kapeniyamoepa Yesulpa lumaypa. 25Thana nanga mabaygan nuyn Yesun imadhin war doegam buwadhoenu, thana nubepa kedha yapu poeybemidhin, “Ngurpay mabayg, ngi midh thonara kay mangema?”
26Yesu thanamulpa kedha mulaydhin, “In ngay ngithamulpa kasa mina kay mina ya mulepa. Sena na ngitha ngoena na lumanu, minguz kedha? Ngitha na kunaw susu maytha yoeruypa purthangu ngithamun ubin, a ngitha kay aykap matha gasamayginga ngaw adhapudhay woenabal zagethaw. 27Kasa bangal aypa zageth mabag, senaw ay nanga nuy ngulayg woesay asin. Balbayginga kedha ngitha aypa zageth uzariz kedha aypa, senaw mi ay nanga woesayginga mepa igilaw kuthoepa. Senaw nuyn senawbi ay ngath Mabaygaw Kazin ngithamulpa bangal manine. Minguz kedha? Awgadhan nungu geth maku ngoena wanadhin mabaygoepa mina yoepathamaypa.”
28Thana kalanu kedha yapu poeybemidhin nubepa, “Ngoey kay midh balbayginga matha ngoedhagidh aympa Awgadhaw ubilnga ngoeymulpa midh aymoeypa nanga?”
29Yesu kedha mulaydhin thanamulpa, “Awgadhaw ubilnga ngithamulpa kedha, ngitha mina yoepathamaw nuydh ngan nanga ngapa wayadhin, nungu Mina Woeyayzinga.”
30Thana kuniya kedha mulemidhin, “Ngidh kay mi adhapudhay woenabal zageth aympa, ngoeymulpa imaypa nuy kay ngin mina yoepathamoeypa? Ngidh kay miyay zageth ayimpa. 31Ngoeymun muruygan mabaygoegi dhadha sakara goerab gamul ay mana purthadhin. Maygi Thusinu minar poelayzinga kedha, ‘Nuydh, Mose thanamulpa daparngu ay madhin aygudoepa.’”
32Yesu kuniya thanamulpa kedha mulepa, “In kay ngay ngithamulpa mina kay mina ya muliz, sena Moselngu mina ay lawnga, nuydh mi ay na poeybaydhin ngalpan thathiw thathipa. Mina daparaw ay nanga, senaw ngaw Thathingu gimaz ngapa ngithamulpa. 33Mina ay nanga, na Awgadhaw poeybayzinga nubi apa goewapa, senaw nuy ngan nanga daparngu ngapa mulupa; nuy senawbi mabayg nuy mina ay a nuy matha kedha igililnga nubi apa goewapa.”
34Thana nubepa kuniya kedha mulemidhin, “Ngurpay mabayg, ngidh gar ngoeymulpa bangal nubi mina ay mura thonara mayparu?”
35Yesu kedha mulaydhin thanamulpa, “In mina ngay, igilaw ay. Mabaygal ngaya ngapa ngayapa, thanamulpa lak maytha aygipa gasamoeypa lawnga, a mabaygan ngaya nanga ngoena mina yoepathamoeypa, thanamulpa lak nguken naypa lawnga. 36Ngay ngithamulpa mulema kedha, ngitha ngoena purkan iman, kasa kay kedha ngitha ngaru mina yoepathamayginga.
37“Mura ngaya nanga mabaygal, Thathiw poeybayzimayl ngayapa, thana ngaru ngaybiya asimoeyn. Wa, koey zageth ngath kedha mabayg adhapa woeyaypa, mabaygal ngaya nanga ngaybiya asimoeypa. 38Ngay daparngu mulupa mayginga ngaw ubilmaypa aymaypa. Lawnga, ngay kedha zoepa ngapa, nungu ubilmaypa aymaypa, ngadh nanga ngoena ngapa wayadhin; 39a nungu ubilnga kedha, ngaw ngapa woeyayzi mabaygaw; mura sethabi mabaygal ngaru kaludhamoeyn, thana setha ngaya nanga nuydh ngayapa poeybamoeyn. Ngaru urapun guythuyayginga kurusipa bangal kuthaw goeyga gasamoene, a ngath mura kaday nithamoeyne thana. 40Ina Thathiw ubilnga kedha, mura setha ngaya nanga kazipa nagemipa a mina yoepathamaypa nuyn, mura sethabi mabaygal ngaru gasaman ingaru igililnga. Wa ngath bangal sethabi mabaygal kaday nithamoeyne senabi kuthaw goeyginu.”
Thana Yoewdhaylgaw Kuyku Mabaygal Yesun Mina Yoepathamoeyginga
41Dhuray Yoewdhayalgaw kuykul Yesun kedha yoepa moegithap ya koey garsar aymoedhin, Yesu nanga thanamulpa umay kedha, “In mina ngay; ngay mina ay daparngu ngapa mulupa.” 42Kalanu thana kedha umamoeyr, “In nubi mabayg Yesu a? Yoewsepan kazi. Ngoey ngulaygal nungu apu-thathingu. Nuy midh paru kedha umepa nuy daparngu ngapa mulupa?”
43Yesu kuniya thanamulpa kedha mulaydhin, “Kidhakidhan moegithap yagi asimoey. 44Mabayg koey zageth nungu geth ngayapa uzariz, nuyn kay lak ngaw Thathin ngoena ngadh ngapa wayadhin nanga, matha nungu zageth kedha, nuydh Thathi nungu ubilnga mabayg ngayapa yoewthiz gamupa. Wa, kedha ngoedhal mabayg ngath bangal kuthaw thonara kaday tharane. 45Minguz kedha, kay paypa kulay peropethaw minar poelayzinga kedha, ‘Thana bangal mura ngurpamoeyne Awgadhan.’ Mina mura mabaygal ngaya nanga nubepa koerngayl kawra poeybaypa, a nungungu ngurpemipa, mura kedha ngoedhal mabaygal thana ngulayg ngayapa gamupa ladhun. 46Ina kedha kuniya lawnga kedha, mabaygan ngulayg Thathi iman, lawnga matha nuydh iman nga nanga Awgadhoengu ngapa, matha nuydh Thathi imadhin.
47“Ngay ngithamulpa mina ya mulepa, mabaygan ngadh nanga ngoena mina yoepathaman, nuydh gasaman ingaru igililnga. 48Ngay mina ngay, mina igililmay ay. 49Ngithamun thathiw thathin nanga, thana kasa goerub gamul ay mana purthadhin mabaygoegi dhadha sakara, senaw ngaru igilaw ay lawnga, kasa thawpay thonaraw ay. Thonar nanga gasaman, wa thanamun kuth, 50kasa kay kedha, in nubi ay nanga daparngu ngapa mulupa, mabaygan ngadh nanga nubi ay purthane, nubepa umapa lawnga. 51Ngay mina ngay, ingaru igilaw ay daparngu ngapa mulupa. Mabaygan nanga purthane nubi mina ay, nuy bangal ngaru igililnga. In nubi ay ngath ngithamulpa manin nanga, ina ngaw gamu matha kedha ngath mina igililnga poeyban nubi apa goewapa.”
Mina Ay Matha Kedha Ngaw Gamu
52Thana nanga Yoewdhayalgaw koey mabaygal karngemidhin nanga, thana kidhakidhan ya pathoewkamoeyr kedha, “In nuydh nubi mabaygan midh paru nungu gamu ngalpalpa ay aygudoepa kudun maypa?” 53Yesu kedha zoenguz thanamulpa mulaydhin kedha, “In ngay ngithamulpa mina yadu umepa, ngitha bangal nanga purthayg Mabaygaw Kaziw gamu a nungu kulka ngitha woenig nanga, ngithamulpa ngithamun geth mina igililmaypa gasamaypa lawnga. 54Mi mabaygan nanga ngaw gamu purthan a ngaw kulka wanin nanga, nuydh gasaman ngaru igililnga a ngath bangal nuyn kaday tharane kuthaw goeyginu. 55Minguz kedha, ngaw gamu mina ay a ngaw kulka mina woeni. 56Mi mabaygan nanga ngaw gamu purthan a ngaw kulka wanin nanga nuy bangal ngaybiya muynu meparu a ngay bangal nubiya muynu meparu. 57In ngoedhe kedha nge, Ingaru Igilaw Thathin ngoena ngapa wayadhin a ngath ngaw igililnga nungungu gasampa mura thonara; wa senaw lak kedha ngoedhalnga mi mabaygan nanga ngoena bangal purthane, nuydh bangal ngawngu mura igililnga gasampu. 58Ina mina ay daparngu mulupa. Senaw ngalpan thathiw thathin kulay purthadhin goerab gamul ay mana, na mamu mina ay lawnga, thana kurusipa thanamun kuth gasaman; kasa kay kedha, mabayg nga nanga purathipa koezi nubi mina ayngu, daparngu mi mina ay nanga ngapa mulupa, ngidh gasaman ngaru igililnga.” 59Setha nungu kedha ngurpayzi yangukudul nuydh aymoeydhin Kapeniyamaw yoewthanu muynu,
Koeyma Niyaykazil Yesulngu Kuniya Pudhemidhin
60Dhuray koey garsar niyaykazil Yesun thana na karngemidhin sethabi ngurpay yangukudul, thana kidhakidhan kedha umamoeyr kedha, “Ina midh paru kuniya ya, ngalpalpa mina koey zageth aymoeypa, ngalpalpa lak nubepa koerngaypa lawnga.”
61Nubepa Yesulpa kay kakal kedha, thana nungu niyaykazil moegithap ya umamoeyr ubigasimoeyn; nuy sinubi thonara thanamulpa kedha mulaydhin, “Ngitha midh paru gegeyadh gasamoenu ngaw ngurpay yangukudungu? 62Ngitha bangal midh mamayine bangal ngitha nanga imane kedha, ngay Mabaygaw Kazi kuniya kadaypa ngay ngalagaz na ngapa? 63In igililnga ngadh poeybaypa, in gamu nanga nuy kasa zaginga, ngay na ngithamulpa na kulay nuki mi yadu umepa, setha Maygi Mariw mina doegamuya yangukudul a thana matha kedha igilaw yangukudul. 64Kasa kay kedha wara mabaygan ngithamulngu mina yoepathamayginga.”
Nuy Yesu koezi pay ngapa parungu ngulayg kedha, ngaya nanga thanamulngu mina yoepathamayginga, a nuyn bangal ngadh nanga wati mabaygoepa gud arane. 65Nuy kedha zoenguz matha umay kedha, “Ngay kedha zoenguz ngithamulpa kulay mulayngu, mabayg kasa nungungu ngayapa gamupa mabaginga; nubepa kay lak ngaw Thathin wa maypa ngayapa gamupa mabapa.” 66Nungu thabi mina ngurpay yangukudungu dhuray koeyma kuniya pudhemidhin Yesulngu, thana lak nubiya puziginga.
67Kalanu Yesu nungu twoeylop niyay kazipa yapu poeybaydhin kedha, “A ngitha lak kedha, ngitha ngoena woenaypa maypa lawnga midh?”
68Nungu wara niyay kazi nel Simona Petheru kuniya Yesulpa kedha mulaydhin, “Kuykulnga, ngoey kay nginungu ngabepa ladhuypa. Mina igilaw yangukudul ngibiya niyaypa? 69Ngoey kay ngin mina yoepathamangu ngulayg asimoeyngu kedha, ngi mina Maygi Mabayg Awgadhaw.”
70Yesu kuniya muylaydhin thanamulpa kedha, “Wa, ngath ngitha twoeylop mabaygal adhapa thamayidhin ngaw mabaygan, kasa kay kedha ngithamuniya muynu urapun Sathanan mabayg.” 71Nungu aykap muynu kedha, Yudha Simonan kazi, Keriyothoelayg. Nuy Yudha ngaru thanamuniya twoeylop niyay kaziya muynu, kasa kay kedha nungu bangal imul pathay zageth Yesuniya.,